Jaarboek 2018

Ook in 2018 verschijnt weer het jaarboek van de Stichting Historische en Heemkundige Studies in en rond het Geuldal, waarop u kunt intekenen. Er zijn zes rijk geïllustreerde artikelen toegezegd.

Frederik van Wittem, door Lou Heynens
Frederik van Wittem, ꝉ 1503, was hoogdrossaard van burcht, stad en land (graafschap) van Valkenburg. Hij brengt een belangrijk deel van zijn leven door aan het glansrijke hof van de hertog van Bourgondië. Welke gevolgen hebben zijn levensstijl? Welke maatregelen neemt hij voordat hij in 1450 als pelgrim naar het Heilige Land vertrekt?
Lou Heynens neemt u aan de hand van de reisimpressies van Frederik mee op de avontuurlijke pelgrimstocht, die hem een unieke plaats in de regionale geschiedenis van de vijftiende eeuw verschaft.

De oudste vakwerkbouw in Zuid-Limburg,door Coen Eggen
Het oudste vakwerkpand van Zuid-Limburg staat in Camerig-beneden en kan gedateerd worden rond 1480. Het wijkt sterk af van alles wat we verder kennen in een gebied dat toch al een smeltkroes is van bouwstijlen die over de huidige landsgrenzen heen gaan.
Vanuit de directe omgeving, waar nog ettelijke panden op zijn minst een zestiende eeuwse kern hebben, wordt bekeken hoe zich dat vakwerk hier verder ontwikkelde. Bestond een ‘vakwerktraditie’ of was sprake van een grote mate van individualiteit? Wat was de invloed van de timmerman die het skelet vervaardigde?
Coen Eggen beschrijft nieuwe inzichten over de oudste vakwerkbouw in onze regio op basis van de werkzaamheden aan het oudste vakwerkpand van Zuid-Limburg.

’t Bakkes in Zuid-Limburg, door Els Diederen
In de negentiende eeuw was er in de dorpen en gehuchten op het platteland in Zuid-Limburg geen bakker voorhanden. Werden brood en vlaaien door de mensen zelf gebakken? Hoe ging dat in zijn werk? Had ieder gezin een eigen oven?
Gezien het geringe aantal overgebleven bakhuizen is dat niet geheel duidelijk. Dus rijst de vraag, waar stonden die ovens, waar zijn ze gebleven en hoe zagen ze er uit? In het artikel “’t Bakkes in Zuid-Limburg” geeft de auteur antwoord op deze vragen.

Gilles Franssen, een bijna vergeten glazenier, door Mariëtte Paris-Vankan
Waarschijnlijk zegt de naam Gilles Franssen, 1921-1979, u niets. In dit artikel wordt voor het eerst aandacht besteed aan deze glazenier die per toeval door de auteur is ontdekt bij de grote inventarisatie van glas in lood in Nederland 1817-1968. Daarin wordt hij een van de 200 beste glazeniers van die periode. Interviews met familieleden en zijn privéarchief zijn een belangrijke bron om zowel de mens Gilles Franssen als zijn opleiding, kunstzinnige ontwikkeling en oeuvre te leren kennen.

Zegels in het archief van het klooster Sint-Gerlach te Houthem vóór 1301, door Gerard Venner
Het zegel wordt gezien als de voorloper van de handtekening. Wist u dat het zegel in de loop der eeuwen verschillende functies heeft gehad? Het fungeerde als bewijsmiddel, als statussymbool, als kunstwerk èn natuurlijk als historische bron.
Deze bijdrage laat u kennismaken met de zegels uit het archief van het klooster Sint-Gerlach te Houthem. Het betreft zegels van de opeenvolgende heren van Valkenburg, andere adellijke personen, bestuurders en van destijds regionaal belangrijke kloosters en kapittels.

De ridderzaal van het kasteel van Valkenburg, door Jacquo Silvertant
De bouwgeschiedenis van kastelen en met name kasteelruïnes is complex. Zo ook de bouwgeschiedenis van de burcht van Valkenburg. De kasteelruïne werd eigenlijk voornamelijk archeologisch bouwhistorisch onderzocht. De onderzoekers hadden daarbij weinig oog voor andere bronnen en factoren. Historicus Jacquo Silvertant doet dit in zijn onderzoek wel. Hij verbindt de archeologie met de (cultuur-)historie van de site en soms zelfs met mythes en legendes. In deze bijdrage neemt hij de “Grote Zaal” of “Ridderzaal” van het kasteel onder de loep.

Het jaarboek 2018 biedt hiermee opnieuw een breed spectrum aan onderwerpen, gespreid in de tijd en met aandacht voor de hele regio. U kunt het boek bij voorintekening bestellen voor de prijs van € 28 plus eventueel € 5 verzendkosten via het formulier op de site (klik hier). Voor nadere inlichtingen kunt u mailen naar info@historiegeuldal.nl.